หนังสือมอบอำนาจ (Power of Attorney): จัดทำ แปล และรับรองให้ใช้ได้จริงทั้งในไทยและต่างประเทศ
สรุปสั้น
หนังสือมอบอำนาจคือเอกสารที่ผู้มอบอำนาจให้บุคคลอื่นกระทำการแทนในเรื่องที่ระบุไว้ชัดเจน ผู้ที่อยู่ต่างประเทศและต้องการมอบอำนาจให้ญาติดำเนินการในไทย โดยทั่วไปลงนามต่อหน้าเจ้าหน้าที่สถานเอกอัครราชทูตหรือสถานกงสุลใหญ่ไทย หรือลงนามต่อหน้า Notary Public แล้วนำไปผ่านขั้นตอนรับรองของประเทศนั้นและสถานทูตไทย ส่วนหนังสือมอบอำนาจที่ทำในไทยเพื่อใช้ในออสเตรเลีย มักต้องแปลเป็นภาษาอังกฤษและรับรองคำแปลที่กรมการกงสุล ระยะเวลาเตรียมและจัดชุดโดยทั่วไป 1–3 วันทำการ ไม่รวมคิวของหน่วยงานรับรอง
ข้อมูลสำคัญโดยย่อ
| ใช้ทำอะไรได้บ้าง | ตัวอย่างที่พบบ่อย: ซื้อขาย/โอนอสังหาริมทรัพย์ ยื่นคำร้องที่สำนักงานเขตหรืออำเภอ ดำเนินการเรื่องที่ดิน ธนาคาร ทะเบียนราษฎร รับเอกสารแทน และดำเนินคดีความ (ต้องใช้แบบฟอร์มเฉพาะของศาล) |
|---|---|
| แบบฟอร์มที่ใช้ | หลายหน่วยงานไทยมีแบบฟอร์มของตนเอง เช่น กรมที่ดิน (ท.ด.21) และกรมการปกครอง หากใช้แบบฟอร์มผิดชุด หน่วยงานมักปฏิเสธแม้ข้อความจะถูกต้อง |
| อยู่ต่างประเทศต้องทำอย่างไร | ลงนามต่อหน้าเจ้าหน้าที่สถานทูต/สถานกงสุลไทยในประเทศที่พำนัก หรือลงนามต่อหน้า Notary Public แล้วผ่านขั้นตอนรับรองของประเทศนั้นก่อนส่งกลับไทย ขึ้นกับข้อกำหนดของหน่วยงานผู้รับ |
| ทิศทางเอกสาร | ขาออก (ไทย → ต่างประเทศ): แปลอังกฤษ + รับรองคำแปลกรมการกงสุล · ขาเข้า (ต่างประเทศ → ไทย): รับรองในประเทศต้นทาง + สถานทูตไทย + แปลไทยและรับรองคำแปล |
| ระยะเวลาโดยประมาณ | ร่างและจัดชุด 1–3 วันทำการ · รับรองคำแปลกรมการกงสุลตามรอบบริการของหน่วยงาน · นัดหมายสถานทูตขึ้นกับคิวแต่ละแห่ง |
| อายุการใช้งาน | หลายหน่วยงานรับหนังสือมอบอำนาจที่ลงนามไม่เกิน 3–6 เดือน และบางกรณีกำหนดให้ใช้ครั้งเดียวจบ ควรถามหน่วยงานผู้รับก่อนลงนาม |
เอกสารที่มักต้องใช้
สำเนาหนังสือเดินทางหรือบัตรประชาชนของผู้มอบอำนาจ
สะกดชื่อในหนังสือมอบอำนาจให้ตรงกับเอกสารแสดงตนทุกตัวอักษร ชื่อไม่ตรงคือสาเหตุถูกตีกลับอันดับหนึ่ง
สำเนาบัตรประชาชนหรือหนังสือเดินทางของผู้รับมอบอำนาจ
ผู้รับมอบอำนาจต้องลงนามในช่องของตนและแนบสำเนาบัตรพร้อมรับรองสำเนาถูกต้อง
เอกสารแสดงสิทธิในเรื่องที่มอบอำนาจ
เช่น โฉนดที่ดิน ทะเบียนบ้าน สมุดบัญชีธนาคาร หรือหนังสือรับรองบริษัท เพื่ออ้างอิงรายละเอียดให้ตรงกับทะเบียนของหน่วยงาน
แบบฟอร์มเฉพาะของหน่วยงานผู้รับ
ขอแบบฟอร์มล่าสุดจากหน่วยงานโดยตรงก่อนเสมอ เพราะรูปแบบและถ้อยคำเปลี่ยนได้
คำแปลภาษาอังกฤษหรือภาษาไทย
แปลครบทั้งฉบับรวมตราประทับและลายเซ็น พร้อมคำรับรองความถูกต้องของผู้แปลที่ระบุชื่อและข้อมูลติดต่อ
พยานสองคนพร้อมสำเนาบัตร
หนังสือมอบอำนาจตามแบบฟอร์มไทยส่วนใหญ่ต้องมีพยานลงนาม 2 คน และแนบสำเนาบัตรของพยานด้วย
ขั้นตอนโดยลำดับ
1) ยืนยันแบบฟอร์มและขอบเขตอำนาจกับหน่วยงานผู้รับ
ระบุให้ชัดว่าให้ทำการอะไร กับหน่วยงานใด เอกสารเลขที่ใด และมอบอำนาจครั้งเดียวหรือหลายครั้ง ขอบเขตกว้างเกินไปมักถูกปฏิเสธ ขอบเขตแคบเกินไปทำให้ต้องทำใหม่
2) ร่างข้อความและตรวจการสะกดชื่อ
ตรวจชื่อ-นามสกุลของทั้งผู้มอบและผู้รับมอบให้ตรงกับหนังสือเดินทางและทะเบียนราษฎร ตรวจเลขที่เอกสารและรายละเอียดทรัพย์สินกับต้นฉบับทุกตัวเลข
3) ลงนามต่อหน้าผู้มีอำนาจรับรอง
หากอยู่ต่างประเทศ นัดหมายสถานทูตหรือสถานกงสุลไทย หรือลงนามต่อหน้า Notary Public ตามที่หน่วยงานผู้รับยอมรับ ห้ามลงนามล่วงหน้าก่อนถึงต่อหน้าผู้รับรอง
4) ผ่านขั้นตอนรับรองตามทิศทางเอกสาร
เอกสารขาเข้าไทย: รับรองในประเทศต้นทางแล้วผ่านสถานทูตไทย จากนั้นแปลเป็นไทยและยื่นรับรองคำแปลที่กรมการกงสุล · เอกสารขาออก: แปลอังกฤษและรับรองคำแปลก่อนส่งออกไปใช้
5) จัดชุดและส่งมอบให้ผู้รับมอบอำนาจ
ส่งฉบับจริงพร้อมสำเนาสำรอง ระบุลำดับเอกสารและรายการแนบให้ผู้รับมอบอำนาจตรวจได้ก่อนเข้ายื่นจริง เก็บสำเนาสแกนไว้ทุกหน้า
จุดที่มักถูกตีกลับ
- ใช้แบบฟอร์มทั่วไปยื่นกรมที่ดิน ทั้งที่หน่วยงานกำหนดแบบฟอร์มเฉพาะ
- สะกดชื่อในหนังสือมอบอำนาจไม่ตรงกับหนังสือเดินทางหรือทะเบียนราษฎร
- ระบุขอบเขตอำนาจกว้างลอย ๆ เช่น ดำเนินการทุกอย่างแทน โดยไม่ระบุเรื่องและหน่วยงาน
- ลงนามไว้ล่วงหน้าแล้วค่อยไปพบผู้รับรอง ทำให้ผู้รับรองไม่สามารถรับรองลายมือชื่อได้
- ขาดพยานสองคนหรือขาดสำเนาบัตรพยานตามที่แบบฟอร์มกำหนด
- แปลเฉพาะเนื้อความ ไม่แปลตราประทับและข้อความท้ายเอกสาร ทำให้คำแปลไม่ครบฉบับ
ไม่อยากจัดการเองทั้งหมด
หนังสือมอบอำนาจที่ถูกตีกลับส่วนใหญ่ไม่ได้ผิดที่เจตนา แต่ผิดที่แบบฟอร์ม ขอบเขตอำนาจ หรือการสะกดชื่อ ทีมงานของเราดูแลงานเอกสารสำหรับหน่วยงานไทยและออสเตรเลียมากว่า 15 ปี เราไม่ได้รับจ้างพิมพ์เอกสารอย่างเดียว แต่ทำหน้าที่ที่ปรึกษาตั้งแต่ตรวจว่าหน่วยงานผู้รับต้องการแบบไหน ร่างข้อความ จัดคำแปล ไปจนถึงลำดับการรับรอง เพื่อให้คุณเดินเรื่องรอบเดียวจบ
คำถามที่พบบ่อย
อยู่ออสเตรเลียจะมอบอำนาจให้ญาติทำเรื่องที่ไทยได้อย่างไร
โดยทั่วไปทำได้สองทาง: ลงนามหนังสือมอบอำนาจต่อหน้าเจ้าหน้าที่สถานเอกอัครราชทูตไทยหรือสถานกงสุลใหญ่ไทยในออสเตรเลีย หรือลงนามต่อหน้า Notary Public ในออสเตรเลียแล้วผ่านขั้นตอนรับรองตามที่หน่วยงานไทยผู้รับกำหนด ควรสอบถามหน่วยงานผู้รับก่อนว่ายอมรับช่องทางใด เพราะแต่ละกรมมีแนวปฏิบัติต่างกัน
หนังสือมอบอำนาจต้องแปลเป็นภาษาอะไร
หากยื่นต่อหน่วยงานไทย เอกสารต้องเป็นภาษาไทย หากต้นฉบับเป็นภาษาอังกฤษต้องแปลเป็นไทยและนำคำแปลไปรับรองที่กรมการกงสุล หากยื่นต่อหน่วยงานออสเตรเลีย ต้องเป็นภาษาอังกฤษ และหากแปลในออสเตรเลียโดยทั่วไปต้องใช้ผู้แปลที่ได้รับการรับรองจาก NAATI
Notary Public รับรองความถูกต้องของคำแปลด้วยหรือไม่
ไม่ใช่ Notary Public หรือทนายผู้ทำคำรับรองลายมือชื่อรับรองเรื่องลายมือชื่อและการลงนามต่อหน้า ไม่ได้รับรองว่าคำแปลถูกต้อง ความถูกต้องของคำแปลมาจากคำรับรองของผู้แปลหรือการรับรองคำแปลของกรมการกงสุล ต้องแยกสองเรื่องนี้ออกจากกันเสมอ
หนังสือมอบอำนาจมีอายุนานเท่าไร
กฎหมายไม่ได้กำหนดอายุตายตัวสำหรับทุกกรณี แต่ในทางปฏิบัติหลายหน่วยงานรับเฉพาะฉบับที่ลงนามไม่เกิน 3–6 เดือน และบางเรื่องกำหนดให้ใช้ได้ครั้งเดียว ควรถามหน่วยงานผู้รับก่อนลงนามเพื่อไม่ต้องทำซ้ำ
มอบอำนาจให้ทำหลายเรื่องในฉบับเดียวได้ไหม
ทำได้หากหน่วยงานผู้รับยอมรับ แต่ควรระบุแต่ละเรื่องเป็นข้อ ๆ พร้อมชื่อหน่วยงานและเลขที่เอกสารอ้างอิง หากเรื่องอยู่คนละหน่วยงานที่ใช้แบบฟอร์มเฉพาะ เช่น กรมที่ดิน แนะนำให้แยกฉบับเพื่อลดความเสี่ยงถูกปฏิเสธทั้งชุด
ผู้รับมอบอำนาจต้องเป็นญาติหรือไม่
โดยทั่วไปไม่จำเป็นต้องเป็นญาติ แต่บางเรื่องที่มีผลต่อสิทธิในทรัพย์สินหรือทะเบียนราษฎร หน่วยงานอาจขอเอกสารแสดงความสัมพันธ์หรือเหตุผลประกอบ ควรเตรียมเอกสารแสดงความเกี่ยวข้องไว้ล่วงหน้าเมื่อผู้รับมอบอำนาจไม่ใช่คนในครอบครัว
ถ้าเซ็นผิดหรือแก้ข้อความในหนังสือมอบอำนาจได้ไหม
ไม่ควรขูดลบหรือแก้ด้วยน้ำยาลบคำผิด เพราะหน่วยงานมักปฏิเสธทันที หากมีข้อผิดพลาดควรพิมพ์ฉบับใหม่และลงนามใหม่ต่อหน้าผู้รับรอง การแก้ไขเล็กน้อยบางกรณีต้องให้ผู้มอบอำนาจลงลายมือชื่อกำกับทุกจุดที่แก้
ต้องติดอากรแสตมป์หรือไม่
หนังสือมอบอำนาจบางประเภทเป็นตราสารที่ต้องปิดอากรแสตมป์ตามประมวลรัษฎากร อัตราขึ้นกับลักษณะการมอบอำนาจและจำนวนผู้รับมอบ ควรตรวจสอบอัตราปัจจุบันกับกรมสรรพากรหรือหน่วยงานผู้รับก่อนยื่น
ข้อมูลตรวจทานเมื่อ 13 สิงหาคม 2569 โปรดยืนยันข้อกำหนดล่าสุดกับหน่วยงานผู้รับก่อนยื่นทุกครั้ง